Digitaal toegankelijk voor iedereen?

Luisteren naar een website of email en voelen met je vingertoppen waar je moet klikken. Lucas de Jong (30) is blind en wil zélf online zijn belastingaangifte regelen, een afspraak plannen voor een nieuw paspoort bij zijn gemeente en digitale documenten invullen rondom zijn Persoonsgebonden Budget. Hoe toegankelijker de informatie, hoe onafhankelijker Lucas zich voelt. “Dat ik kan doen wat ik wil doen, zonder hulp, heeft voor mij grote betekenis!”

Lucas werkt thuis met een laptop met daarop een zogenaamde screenreader. Dit is een programma dat hardop uitspreekt wat er op het scherm is te zien en welke opties Lucas kan aanklikken. Daarnaast gebruikt hij een brailleleesregel.

Toegankelijkheid een utopie?

Aandacht voor digitale toegankelijkheid en toegankelijke digitale documenten is een continu proces. “Ik en mijn screenreader lopen natuurlijk altijd achter de feiten aan. Websites innoveren en voegen steeds slimmere technische hoogstandjes toe. Ik kom regelmatig iets tegen waarvan ik denk: hoe moet ik dit nu weer bedienen? Volledige toegankelijkheid is dan ook een utopie, maar ik geef graag tips hoe het beter kan.” Dat doet Lucas bijvoorbeeld voor Ctalents, waar ze mensen met een zintuiglijke uitdaging begeleiden naar en baan.

Navigatie, sneltoetsen en ALT-tags

Zien de meeste mensen in een digitaal document informatie naast elkaar en door elkaar staan in een aantrekkelijke vormgeving, in Lucas’ denkbeeld staat alles onder elkaar. “Dat voelt soms geordend en soms als een zooitje. Kun je je voorstellen hoe belangrijk een goede navigatie is? Duidelijke koppen in de html-code bijvoorbeeld, dat pikt mijn screenreader goed op. Dan kan ik via sneltoetsen ook makkelijk springen door de tekst. Anders kost het me veel tijd om bij de juiste informatie te komen. In een video leest mijn virtuele cursor vaak niet de fast forward knop, waardoor ik geen fragmenten kan selecteren. Plaatjes of animaties in een document zijn prima, als ze maar zijn voorzien van een ALT-tag, een beschrijving van het beeld. Het kan ook zo mis gaan met keuzelijsten en invulvakjes. Als er achter een link ineens een keuzemenu openklapt, dan heb ik dat echt niet door! Met aandacht voor webrichtlijnen kan dat goed verholpen worden.”